Aliya İzzetbegoviç

Beğendi iseniz lütfen paylaşın
  • 133
    Shares

Aliya İzzetbegoviç 8 Ağustos 1925 tarihinde Bosanski Samac kasabasında doğdu. Saraybosna’da bir Alman lisesinde eğitim gördü.

Lise çağında üstün kabiliyetleriyle ve İslami konulara ilgisiyle öne çıktı. O dönemde arkadaşlarıyla birlikte dini konuları tartışmak amacıyla Müslüman Gençler Kulübü’nü kurdu. Kulüp kısa sürede büyüyerek bir yardım derneğine dönüştü. Özellikle 2. Dünya Savaşı zamanında ihtiyaç sahiplerine büyük yardımlar yapıldı.

O dönemdeki komünist rejimin ülke yönetimini ele geçirmesiyle birlikte dinlerin toplumsal hayattaki varlığı giderek azaltıldı. İzetbegoviç,İslami görüşü savunduğundan ve ateizme karşı olduğundan mevcut yönetimin hedefi haline geldi. Bu sebeple beş yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Aliya İzetbegoviç’in sıkıntıları 1953 yılında iktidara gelen Tito zamanında katlanarak arttı. Ancak 1974’te hazırlanan yeni bir anayasayla bazı geleneksel İslami kurumların yeniden işlev kazanmasına imkan sağladı. Bu olayın üzerine bazı camiler ve medreseler yeniden hizmete açıldı.

1980’de Devlet Başkanı Tito’nun ölümüyle federasyon Cumhurbaşkanlığı konusunda bir anlaşmazlık ortaya çıktı. Bunun üzerine altı federal eyaletin her birinin Cumhurbaşkanının sırayla bir yıl federasyon Cumhurbaşkanlığı yapması üzere anlaşma sağlandı. Bu gelişmeyle birlikte ülkede kısmen bir demokratikleşme sürecine girilmiş oldu.

İzetbegoviç’in oğlu bu ortamdan yararlanarak babasının makalelerini bir kitapta toparlayıp, 1983’te “İslamî Manifesto” adıyla yayınladı. Kitabın yayınlanması geniş çapta bir yankı uyandırdı. Mevcut rejim bu gelişmeye tahammül edemeyerek İzetbegoviç’i Avrupa’nın ortasında İslam Cumhuriyeti kurmak istemesiyle suçlayarak, 14 yıl hapis cezasına mahkum edildi. Daha sonra Yargıtay kararıyla hapis cezası 11 yıla indirildi. 1988’de çıkarılan bir afla da serbest bırakıldı. İzzetbegoviç tahliye olduğu dönemde dünyada bulunan komünist rejimler çöküş içerisine girmişti.

Bu dönemde Demokratik Eylem Partisi’ni kurdu. Parti, 5 Aralık 1990 tarihinde Bosna’da gerçekleştirilen Genel Seçimleri kazandı ve İzzet Begoviç ülkenin Cumhurbaşkanı oldu. Ancak 14 Mart 1996′ hastalığı sebebiyle görevini bırakmak zorunda kaldı.

1990’lı yıllarda Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti içinde bir bağımsızlık hareketi içerisine girdi. Bosna-Hersek de 1 Mart 1992’de gerçekleştirdiği referandum sonrasında bağımsızlığını ilan etti. Fakat Sırplar hemen arkasından Bosna yönetiminde söz sahibi olan Müslümanlara karşı savaş açarak katliama başladılar.

Hırvatistan ve Slovenya’nın bağımsızlık mücadelesine destek veren Avrupa Birliği ve ABD, Bosna-Hersek’i Sırp saldırıları karşısında yalnız bıraktılar. Müslümanlar bu savaşta askeri açıdan oldukça zayıf bir konumdaydılar. Bu yüzden Sırplar Bosna’nın önemli şehirlerini işgal ettiler. Ayrıca Sırplar ele geçirdikleri bölgelerde büyük katliamlar gerçekleştiriyorlardı. Özellikle camileri ve İslamî izler taşıyan tarihî eserleri tahrip ediyorlardı.

1995 yılında ABD’nin zoruyla imzalatılan Dayton Anlaşması’yla savaş sona erdi. Savaşın sonucunda 250 bin insan hayatını kaybetmiş, 1 milyondan fazla insan da mülteci konumuna düşmüştü.

Bosna-Hersek topraklarının % 51’i Müslümanlara ve Hristiyan Hırvatlara, % 49’u da Sırplara verildi. Ülkenin yönetimi de bu üç halk arasında paylaştırıldı. Bunun yanında Amerika Birleşik Devletleri, Müslümanlara ellerindeki silahları imha etmelerini ve ABD patentli silahları, yedek parçasız bir şekilde satın almalarını şart koştu. Aliya İzzetbegoviç bu olaydan ülkesini en az zararla kurtarmaya çalıştı.

19 Ekim 2003 tarihinde Saraybosna’da vefat eden Aliya İzzetbegoviç, yaşamı boyunca birçok eser yazdı.

ESERLERİ

– İslam Manifestosu

– İslam Deklarasyonu ve İslamî Yeniden Doğuşun Sorunları

– Doğu ve Batı Arasında İslam

– Tarihe Tanıklığım

Bunları da Sevebilirsiniz

  • Güngör Dilmen (Kalyoncu)09/11/2018 Güngör Dilmen (Kalyoncu) Yazar. 1930'da Tekirdağ'da doğdu. İstanbul'da İngiliz Erkek Ortaokulu'nu, Çapa Lisesi'ni, Edebiyat Fakültesi Klasik Filoloji bölümünü […]
  • Abdullah Çatlı03/11/2018 Abdullah Çatlı Abdullah Çatlı, ülkücü, derin devlet ajanı ve kontrgerilla mensubudur. Abdullah Çatlı, 1 Haziran 1956 tarihinde Nevşehir’de dünyaya […]
  • Maksim Gorki03/09/2018 Maksim Gorki Aleksey Maksimoviç Peşkov, (d. 28 Mart 1868 ö. 18 Haziran 1936). Sovyet/Rus yazar, sosyalist gerçekçi yazımın öncüsü politik […]
  • Abdülhak Hamit Tarhan16/09/2018 Abdülhak Hamit Tarhan 2 Ocak 1852’de İstanbul’da doğdu. Hekimbaşı Abdülhak Molla'nın torunu, tanınmış tarihçi ve Tahran Büyükelçisi Hayrullah Bey'in […]
  • Turgut Özakman29/09/2018 Turgut Özakman 1930 Ankara'da dünyaya geldi. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden (1952) mezun oldu. Bir süre avukatlık yaptı. Almanya'da Köln'de bir […]
  • Sabiha Sertel30/08/2018 Sabiha Sertel Türk basınının önemli isimlerinden Zekeriya Sertel’in eşi olan Sabiha Sertel, 1895 yılında Selanik’te doğdu. İlk, orta ve lise öğrenimini […]
  • Ülkü Tamer16/09/2018 Ülkü Tamer 1950'li yıllarda ortaya çıkan İkinci Yeni şiir akımının önde gelen temsilcilerinden biridir. Yetmişin üstünde kitap çevirmiş, şiir […]
  • Cahit Sıtkı Tarancı29/08/2018 Cahit Sıtkı Tarancı 4 Ekim 1910 tarihinde Diyarbakır'da doğdu. Asıl adı Hüseyin Cahit’tir. İlkokulu Diyarbakır'da tamamladı. İstanbul'a Saint Joseph […]
  • Adnan Veli Kanık30/10/2018 Adnan Veli Kanık Yazar. Adnan Veli Kanık, 9 Aralık 1916 yılında İstanbul’un Beykoz ilçesinde Fatma Nigar Hanım ve Mehmet Veli Kanık’ın oğlu olarak dünyaya […]
  • Yusuf Ziya Ortaç29/08/2018 Yusuf Ziya Ortaç Beş Hececiler grubunun üyesi ve kurucularındandır. Önemli mizah yazarıdır ve Orhon Seyfi ile siyasi mizah dergisi Akbaba'yı yayın hayatına […]
  • Halit Ziya Uşaklıgil19/08/2018 Halit Ziya Uşaklıgil Halid Ziya Uşaklıgil (1866 – 27 Mart 1945), Servet-i Fünun ve Cumhuriyet dönemi Türk romancı ve yazar. İstanbul'un Eyüp semtinde doğdu. […]
  • Pir Sultan Abdal09/09/2018 Pir Sultan Abdal Pir Sultan'in asıl adı Haydar'dır. Sivas ili, Yıldızeli ilçesi, Çırçır Nahiyesi Banaz Köyünde doğmuştur. Yaşamının büyük bölümü Sivas'ın […]
  • Ahmed Cevdet Paşa25/09/2018 Ahmed Cevdet Paşa Ahmed Cevdet Paşa, 1822 yılında Lofça / Bulgaristan'da dünyaya geldi. Babası, Lofça’nın ileri gelenlerinden Hacı İsmail Ağa’dır. Cevdet […]
  • Muzaffer Buyrukçu25/11/2018 Muzaffer Buyrukçu Yazar. 1930'da Niğde'nin Fertek köyünde doğdu. Bir yaşında iken İstanbul'da fabrika işçisi olan babasının yanına geldi. Yalova'nın Koyu […]
  • Memet Fuat (Bengü)01/12/2018 Memet Fuat (Bengü) Yazar. 1926'da İstanbul'da doğdu. Haydarpaşa Lisesi'ni, İstanbul Edebiyat Fakültesi'nin İngiliz Dili ve Edebiyatı bölümünü bitirdi. […]

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir